Bak pełen energii

Czym jest magazyn energii?

Istotne jest rozróżnienie dwóch pojęć, które bywają mylone:

• Panele fotowoltaiczne: to generator – produkują energię elektryczną wyłącznie wtedy, gdy dociera do nich promieniowanie słoneczne.
• Magazyn energii: to akumulator (najczęściej w technologii litowo – żelazowo – fosforanowej LiFePO4) – służy do fizycznego przechowywania prądu, którego nie zużyliśmy w ciągu dnia.

Zakup magazynu energii powinien być poprzedzony audytem, kalkulacją i wyliczeniem zapotrzebowania dziennego na prąd. To indywidualna sprawa. Zasada jest jasna – im więcej prądu potrzebujemy, aby obsłużyć wszystkie domowe urządzenia, tym bardziej opłaca się zainwestować w magazyn energii.

Mechanizm działania: jak system zarządza prądem?

W systemie hybrydowym energia nie „ucieka” bezpowrotnie do sieci. Proces ten można podzielić na trzy etapy:

1. Autokonsumpcja bezpośrednia: panele zasilają pracujące urządzenia (lodówka, pompa ciepła, komputer),
2. Ładowanie akumulatora: nadwyżka mocy trafia do magazynu, ładując go „do pełna”.
3. Oddawanie energii: gdy słońce zachodzi, inwerter automatycznie pobiera prąd z magazynu, zamiast kupować go z sieci.

Poniższe zestawienie pokazuje, dlaczego gminy z regionu noworudzko – radkowskiego stawiają na te rozwiązania w swoich strategiach rozwoju:

Montaż paneli fotowoltaicznych jest od dłuższego czasu stosowany na terenie miasta Nowa Ruda, a także gmin Nowa Ruda i Radków. W ten sposób gminy te realnie obniżają koszty i walczą nie tylko z wysokimi cenami energii, ale też niską emisją. W gminach możliwe jest uzyskanie wsparcia finansowego tzw. grantów na montaż paneli. Mieszkańcy mają możliwość ubiegać się o dofinansowanie zakupu magazynów energii elektrycznej i cieplnej, funkcjonujących przy istniejących instalacjach PV i pompach ciepła.

Magazyny energii stały się nie tylko dodatkiem, ale nowoczesnym fundamentem gospodarstw domowych i miejskich instytucji. Dla mieszkańca Nowej Rudy czy Radkowa, inwestycja w "więcej niż panele" to przejście z roli dostawcy surowca do roli właściciela w pełni autonomicznego mikrosystemu energetycznego.

Tylko instalacja wyposażona w magazyn energii pozwala na pełną realizację założeń termomodernizacji, zwłaszcza w połączeniu z pompami ciepła, które w naszym górskim klimacie stanowią podstawę ekologicznego ogrzewania.

W 2026 roku ma ruszyć kolejny program wsparcia dla prosumentów. Wstępne założenia wskazują jasno: magazyny energii będą w centrum uwagi.

Ani Ministerstwo Klimatu i Środowiska, ani NFOŚiGW nie ogłosili oficjalnej daty rozpoczęcia naboru do programu. Podali jednak lata, w jakich ma obowiązywać Dofinansowanie przydomowych magazynów energii: 2026–2030. Według założeń z nowego programu będą mogły skorzystać osoby fizyczne, które produkują energię elektryczną na własne potrzeby, czyli właściciele gospodarstw domowych, przy których zainstalowana jest mikroinstalacja OZE. Co więcej, dofinansowanie ma być dostępne zarówno dla prosumentów rozliczających się w systemie net-biling, jak i w systemie net-metering. Ci drudzy nie będą musieli zmieniać dotychczasowego systemu, z czym jednak wiążą się inne warunki programu.

Program ma oferować dofinansowanie na:

• magazyn energii elektrycznej o pojemności co najmniej 12 kWh,
• magazyn ciepła o pojemności co najmniej 150 dm³,
• falownik hybrydowy lub inne tożsame urządzenie, które umożliwia współpracę magazynu energii z instalacją OZE.

Dofinansowanie falownika hybrydowego ma być możliwe do uzyskania tylko w sytuacji, gdy jego zakup wiąże się z inwestycją w magazyn energii i wynika z konieczności wymiany urządzenia.

Jako magazyn ciepła NFOŚiGW w założeniach wskazuje:

• zasobniki c.w.u zasilane przez pompę ciepła lub kocioł elektryczny,
• zasobniki c.w.u z grzałką elektryczną,
• bufory ciepła zasilane przez pompę ciepła lub kocioł elektryczny,
• bufory ciepła z grzałką elektryczną,
• bufory ciepła wraz z zasobnikiem c.w.u. stanowiące jedno kompletne urządzenie,
• pompę ciepła typu powietrze/woda tj. pompa ciepła do c.w.u. + zasobnik c.w.u. lub pompa ciepła do c.w.u. ze zintegrowanym zasobnikiem.

Warto śledzić strony wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej lub zgłaszać się do gmin po informacje.